statystyki

Przepisy antylichwiarskie już obowiązują

autor: Mikołaj Zdyb, Piotr Dziekoński02.06.2020, 08:28; Aktualizacja: 02.06.2020, 09:51
Żądanie zapłaty odsetek w wysokości co najmniej dwukrotnie przekraczającej stopę ustawowych odsetek maksymalnych od kwoty wynikającej z umowy pożyczki udzielonej osobie fizycznej na jej cele prywatne (niezwiązane bezpośrednio z działalnością gospodarczą lub zawodową tej osoby) podlega karze pozbawienia wolności od trzech miesięcy do lat pięciu.

Żądanie zapłaty odsetek w wysokości co najmniej dwukrotnie przekraczającej stopę ustawowych odsetek maksymalnych od kwoty wynikającej z umowy pożyczki udzielonej osobie fizycznej na jej cele prywatne (niezwiązane bezpośrednio z działalnością gospodarczą lub zawodową tej osoby) podlega karze pozbawienia wolności od trzech miesięcy do lat pięciu.źródło: ShutterStock

Od 30 maja wszedł w życie pakiet przepisów antylichwiarskich uchwalonych w ramach rządowej tarczy antykryzysowej 3.0, czyli ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2. Obejmuje on m.in. zakaz stosowania przewłaszczenia na zabezpieczenie w umowach z osobami fizycznymi, niemożność prowadzenia egzekucji z nieruchomości, gdy dług jest niewielki, oraz karę do pięciu lat pozbawienia wolności za żądanie spłaty pożyczki udzielonej na warunkach przekraczających ustawowy próg. Nowe regulacje mają chronić pożyczkobiorców przed stosowaniem lichwiarskich praktyk. Jednak jeszcze przed przyjęciem przez Sejm powodowały one wiele pytań i kontrowersji. Niestety, wiele z nich wówczas pozostało bez odpowiedzi. Odpowiadamy na wybrane pytania przedsiębiorców.

Rok temu nasza firma udzieliła pożyczki osobie fizycznej. W celu zabezpieczenia spłaty pożyczkobiorca przewłaszczył na naszą rzecz swoje mieszkanie. Czy przepisy tarczy 3.0 wpływają na ważność tej umowy?

Nie. Zacznijmy od tego, że rzeczywiście zgodnie z art. 1 tarczy 3.0 nieważna jest umowa, w której osoba fizyczna zobowiązuje się do przeniesienia własności nieruchomości służącej zaspokojeniu jej potrzeb mieszkaniowych w celu zabezpieczenia roszczeń wynikających z tej lub innej umowy niezwiązanej bezpośrednio z działalnością gospodarczą lub zawodową tej osoby. Przy czym dotyczy to określonych przypadków, wskazanych w nowo wprowadzonym art. 387 1 k.c., a mianowicie gdy:

1) wartość nieruchomości jest wyższa niż wartość zabezpieczanych tą nieruchomością roszczeń pieniężnych powiększonych o wysokość odsetek maksymalnych za opóźnienie od tej wartości za okres 24 miesięcy lub

2) wartość zabezpieczanych tą nieruchomością roszczeń pieniężnych nie jest oznaczona, lub

3) zawarcie tej umowy nie zostało poprzedzone dokonaniem wyceny wartości rynkowej nieruchomości przez biegłego rzeczoznawcę.

Jednak, co istotne, w sytuacji czytelnika – sankcja nieważności umów przewłaszczenia na zabezpieczenie nieruchomości służących do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych znajduje zastosowanie jedynie do umów zawartych po dniu wejścia w życie tarczy 3.0. Jako że art. 387 1 k.c. zaczął obowiązywać po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia ustawy, zatem ewentualną sankcją nieważności zostaną objęte wyłącznie umowy zawarte po 30 maja 2020 r. Natomiast do umów zawartych wcześniej – jak w opisanym przypadku – stosuje się przepisy dotychczasowe.

Wszcząłem egzekucję przeciwko dłużnikowi, dochodząc zaspokojenia wierzytelności w wysokości 20 tys. zł. Jak się okazało, jedynym majątkiem dłużnika jest lokal mieszkalny o wartości przekraczającej 500 tys. zł. Czy mogę żądać, aby doszło do jego licytacji na poczet zaspokojenia mojej wierzytelności?

Co do zasady nie. Termin licytacji lokalu mieszkalnego, który służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych dłużnika, wyznacza się na wniosek wierzyciela. Ten zaś jest uprawniony do złożenia ww. wniosku, jeżeli wysokość egzekwowanej należności głównej stanowi co najmniej równowartość 1/20 części sumy oszacowania. Tymczasem w omawianym przypadku wysokość egzekwowanej należności głównej stanowi zaledwie 1/25 sumy oszacowania. Warto dodać, że prawo dopuszcza sytuację, że zgodę na wyznaczenie terminu licytacji wyrazi dłużnik, do którego należy nieruchomość. Może to również zrobić sąd na wniosek wierzyciela, jeśli przemawia za tym wysokość i charakter dochodzonej należności lub brak jest możliwości zaspokojenia wierzyciela z innych składników majątku dłużnika. W obu sytuacjach wprowadzony wymóg wysokości 5 proc. egzekwowanej należności głównej nie znajduje zastosowania i wówczas możliwe byłoby żądanie wyznaczenia licytacji lokalu mieszkalnego dłużnika. Warto wskazać, że powyższe regulacje stosuje się również do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tarczy 3.0, jeżeli przed tą datą nie został złożony przez wierzyciela wniosek o wyznaczenie terminu pierwszej licytacji nieruchomości.


Pozostało jeszcze 66% treści

2 dostępy do wydania cyfrowego DGP w cenie
9,80 zł Za pierwszy miesiąc.
Oferta autoodnawialna
PRENUMERATA 2020
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Polecane