Mamy wątpliwości dotyczące zwolnień z podatku od nieruchomości, które przewiduje tarcza antykryzysowa. Czy jako radni będziemy mogli udzielić zwolnienia podatkowego albo przesunąć raty tylko mikroprzedsiębiorcom? I czy analogicznie można postąpić z podatkiem od środków transportowych?
Analiza pytania sprowadza się do właściwej interpretacji nowelizacji ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, zwanej tarczą antykryzysową. Na szczególną uwagę zasługują tu art. 15p i art. 15q.
Reklama
Zgodnie z pierwszą normą, rada gminy może wprowadzić w drodze uchwały za część 2020 r. zwolnienia z podatku od nieruchomości: gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wskazanym grupom przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu koronawirusa.
Natomiast w art. 15q postanowiono, że rada może przesunąć – też w drodze uchwały – wskazanym grupom przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu z powodu COVID-19, terminy płatności rat podatku od nieruchomości płatnych w kwietniu, maju i czerwcu 2020 r. Ale – co ważne – nie dłużej niż do 30 września 2020 r. Z konstrukcji zwolnienia (art. 15p) wynika, że może ono posiadać, o ile zostanie wprowadzone przez radę gminy, charakter mieszany (przedmiotowo-podmiotowy), bowiem ustawodawca powiązał czynnik przedmiotowy (m.in. budynki związane z działalnością) z czynnikiem podmiotowym (wskazane grupy przedsiębiorców). Regulacja ta jest przepisem o randze szczególnej wobec uprawnienia rady gminy do stanowienia zwolnień na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, czyli zwolnień przedmiotowych. Zatem rada gminy może, choć nie musi, wprowadzić preferencje dla określonych grup przedsiębiorców.

Reklama

Swoboda decydowania

Co zaś się tyczy określenia szczegółowych warunków tego zwolnienia, to z kontekstu ww. regulacji wywieść można dopuszczalność dowolnego określenia przez radę gminy grup przedsiębiorców objętych zwolnieniem. Skoro tak, to wydaje się prawnie dopuszczalnym objęciem zwolnieniem np. tylko mikroprzedsiębiorców. Można w tym zakresie posłużyć się definicją użytą w prawie przedsiębiorców. Tamże, w art. 7 ust. 1 pkt 1, wskazano, że za mikroprzedsiębiorcę uważa się przedsiębiorcę, który w co najmniej jednym roku z ostatnich dwóch lat obrotowych spełniał łącznie następujące warunki:
a) zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników, oraz
b) osiągnął roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz z operacji finansowych nieprzekraczający równowartości w złotych 2 mln euro lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych 2 mln euro.

Dla transportowców inaczej

Natomiast wprowadzenie przez analogię takiego zwolnienia w podatku od środków transportowych jest prawnie niedopuszczalne. Przypomnieć bowiem należy, że w prawie administracyjnym i podatkowym stosowanie analogii jako metody wykładni prawa jest niedopuszczalne, gdyż praw lub obowiązków o charakterze publicznoprawnym nie można domniemywać – z uwagi na ustrojową zasadę działania władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa. Dlatego też nie jest możliwe stosowanie ww. mechanizmu zwolnienia podatkowego czy przesunięcia terminu płatności podatku od środków transportowych.
Co jednak istotne, w dalszym ciągu obowiązuje art. 12 ust. 4 ww. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który stanowi, że rada gminy może wprowadzić zwolnienia przedmiotowe w tym zakresie inne niż określone w ust. 1 tejże ustawy. Zatem jest możliwość wprowadzenia – przez odpowiedni zapis w uchwale – zwolnienia z podatku od środków transportowych służących dowozowi dzieci do szkół. Zwolnienie to będzie miało charakter przedmiotowy. W ten sposób można osiągnąć efekt zbliżony do tego, jaki przewidziano w tzw. tarczy antykryzysowej w odniesieniu do podatku od nieruchomości.
Podstawa prawna
• ustawa o zmianie ustawy z 28 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy 299)
• art. 7 ust. 3, art. 12 ust. 4 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1170)
• art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1292; ost.zm. Dz.U. z 2020 r. poz. 424)