statystyki

Co jest niedozwolonym wykorzystaniem przewagi kontraktowej? Odpowiedzi dają unijne organy i sądy

autor: Joanna Baranowska, Jacek Marczak19.01.2018, 20:00
Przykładów niedozwolonych praktyk dostarcza orzecznictwo państw członkowskich.

Przykładów niedozwolonych praktyk dostarcza orzecznictwo państw członkowskich.źródło: ShutterStock

Obowiązująca od 12 lipca 2017 r. ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi zakazuje nadużywania silnej pozycji negocjacyjnej w zakresie dostaw żywności. Ustawowy katalog zabronionych praktyk ma charakter otwarty. Jakie zatem inne niż wskazane wprost w ustawie praktyki należy traktować jako zabronione? Pomocne w odpowiedzi na to pytanie może być aktualne podejście unijnych instytucji i państw członkowskich UE do problemu nieuczciwości w zakresie produkcji i obrotu żywnością.

Reklama


W czasie gdy polski Sejm uchwalał ustawę z 15 grudnia 2016 r. o przewadze kontraktowej (Dz.U. z 2017 r. poz. 67; dalej: ustawa o przewadze kontraktowej) regulacje o podobnym zakresie, w tym kodeksy dobrych praktyk, funkcjonowały już w 20 krajach członkowskich UE. Zauważono nierównomierność podziału korzyści pomiędzy dostawcami a nabywcami: największe zyski przypadają dużym sieciom handlowym, a najmniejsze producentom rolnym. Argumentem przemawiającym za wprowadzeniem ustawy były trudności w stosowaniu do tych relacji norm prawa konkurencji (występuje wiele podmiotów o silnej, ale niedominującej pozycji na rynku). Brano pod uwagę również obawę mniejszych podmiotów przed prowadzeniem sporów sądowych z silniejszymi kontrahentami (wiąże się ona z ryzykiem zerwania współpracy handlowej). Jak wskazywała Komisja Europejska już w 2013 r.: „W ostatnim dwudziestoleciu łańcuch dostaw B2B produktów spożywczych i niespożywczych uległ znacznym zmianom pod wpływem czynników gospodarczych, społecznych i demograficznych. [...] Pojawiły się różnego rodzaju stowarzyszenia międzynarodowe detalistów dokonujące zakupów na dużą skalę, które dzięki dysponowaniu większą siłą nabywczą dążą do wykorzystania korzyści skali przy zamówieniach. Ekspansja marek własnych detalistów sprawiła, że niektórzy handlowcy stali się bezpośrednią konkurencją swoich dostawców. Niewielka liczba stosunkowo silnych graczy w łańcuchu dostaw wydaje się mieć znaczną siłę przetargową”. (Zielona Księga w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w łańcuchu dostaw produktów spożywczych i niespożywczych między przedsiębiorcami).

Będą dalsze regulacje

W latach 2015–2016 z kolei Komisja prowadziła dalsze konsultacje wśród państw członkowskich UE w sprawie problemu wykorzystywania słabszych podmiotów w łańcuchu dostaw żywności. W sprawozdaniu ze stycznia 2016 r. wyodrębniła następujące kategorie praktyk niedozwolonych (unfair trading practices – UTPs):

● bezpodstawne przenoszenie kosztów i ryzyka gospodarczego na kontrahenta;

● żądanie spełnienia świadczenia bez uprzedniego wykonania usługi związanej z tym świadczeniem;

● dokonywanie jednostronnych zmian umowy, w tym z mocą wsteczną;

● nieuzasadnione rozwiązanie lub zagrożenie rozwiązaniem umowy.


Pozostało jeszcze 53% treści

Czytaj wszystkie artykuły
Miesiąc 97,90 zł
Zamów abonament

Mam kod promocyjny
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję
Więcej na ten temat

Reklama


Artykuły powiązane

Polecane

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Polecane