Trwają prace nad zmianami w ustawie o podatku od towarów i usług, które w chwili obecnej wchodzą w finalny etap. Planowanej nowelizacji ustawy o podatku od towarów i usług możemy spodziewać się jednak najwcześniej z początkiem lipca. Wprowadzi ona szereg istotnych zmian, w tym również dla branży TSL.

Katalog zmian

Proponowane regulacje wprowadzą zmiany między innymi w zakresie kształtu definicji działalności gospodarczej (co będzie skutkowało opodatkowaniem VAT umów zlecenia i o dzieło), momentu powstania prawa do odliczenia podatku naliczonego oraz właśnie zniesienia szczególnych momentów powstania obowiązku podatkowego. Z innych proponowanych zmian ważna będzie możliwość wydłużenia okresów rozliczeniowych, zniesienie tzw. sankcji w VAT, czyli 30-procentowego dodatkowego zobowiązania podatkowego oraz wprowadzenie katalogu usług, które w pewnych przypadkach będą mogły być opodatkowane tzw. ryczałtem. Proponowane zmiany, mimo iż zbliżą polskie ustawodawstwo do modelu wspólnotowego, nie wprowadzą rozwiązań naprawdę sprzyjających rozwojowi przedsiębiorstw.

Obowiązek podatkowy

W przypadku podatników, którzy wykonują usługi transportowe lub spedycyjne najistotniejszą zmianą będzie dla nich zmiana momentu powstania obowiązku podatkowego. Obecnie moment powstania obowiązku podatkowego w przypadku usługi transportu i spedycji powstaje z dniem otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 30 dnia, licząc od dnia wykonania usługi. Zgodnie z planowanymi zmianami obowiązek podatkowy będzie powstawał, co do zasady, z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi, nie później niż z dniem wystawienia faktury, uregulowania części lub całości należności, w szczególności: zadatku, zaliczki, przedpłaty, raty – w odniesieniu do tej części należności. Zatem w zależności od tego, z którym zdarzeniem będziemy mieli do czynienia jako pierwszym, wówczas rozpoznamy obowiązek podatkowy. Oznacza to, że obowiązek podatkowy powstanie najpóźniej w chwili wykonania usługi (określonej zazwyczaj w dokumencie przewozowym), chyba że wcześniej wystawimy fakturę. W praktyce oznaczać to będzie, że dla spółek obowiązek podatkowy powstawać będzie, już w miesiącu wystawienia faktury, czyli 30 dni wcześniej niż na podstawie dziś obowiązującej ustawy.

Wykonanie usługi

Proponowane zmiany poszerzą ogólną zasadę ustalenia obowiązku podatkowego o częściowe wykonanie usługi. Oznacza to, że obowiązek podatkowy powstawać będzie, co do zasady, również wówczas, gdy nie zostaną jeszcze wykonane wszystkie działania i czynności składające się na daną usługę. Jeżeli umowa przewiduje, iż usługi są rozliczane w okresach rozliczeniowych podatnik rozpozna obowiązek podatkowy na ostatni dzień okresu rozliczeniowego określonego w umowie lub na fakturze. Ustawodawca zastrzegł jednak, że ustalony przez strony moment wykonania usługi musi wystąpić przynajmniej raz w roku. Mimo że obecnie obowiązujące regulacje w zakresie świadczenia usług ciągłych również przewidują szczególny moment powstania obowiązku podatkowego dla usług rozliczanych w okresach czasowych, to jednak wyraźnie wskazują katalog usług, które mogą z takiej możliwości skorzystać. Projekt nowelizacji nie przewiduje takiego podziału.

Termin zwrotu

Ponadto nowelizacja ustawy o VAT przewiduje szereg innych zmian, chociażby prawo do odliczenia podatku naliczonego po otrzymaniu faktury (lub dokumentu celnego) powstawać będzie z chwilą powstania obowiązku podatkowego, z tytułu którego u nabywcy występuje podatek naliczony, a nie, jak obecnie, gdy prawo do odliczenia podatku co do zasady wiąże się z momentem otrzymania przez podatnika faktury albo dokumentu celnego. Z 60 do 70 dni wydłużony zostanie zwrot podatku VAT na rachunek bankowy podatnika. Natomiast definicja działalności gospodarczej będzie dostosowana do definicji działalności gospodarczej zawartej w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.