W krajach tzw. starej Unii Europejskiej korzystanie z usług kurierskich w przeliczeniu na jednego mieszkańca jest kilkakrotnie wyższe niż w Polsce. Oznacza to, że branża kuriersko-ekspresowo-pocztowa (KEP) w naszym kraju w najbliższych latach będzie się nadal intensywnie rozwijać. Ocenia się, że w ciągu najbliższych 5-6 lat branża ta może odnotowywać w Polsce 20-procentowy wzrost rocznie.



Duża konkurencja

Obecnie w kraju działa około 150 firm kurierskich, konkurencja zatem jest niemała. Pomimo ogromnych możliwości dla rozwoju rynku, firmy te będą musiały starać się o klienta, szczególnie dbając o jakość świadczonych usług. – Najbliższe lata będą wiązać się dla branży kurierskiej przede wszystkim ze wzrostem jakości usług. Firmy, które nie będą dbać o ten element swojego rozwoju, nie mają szans na sprostanie rosnącym potrzebom i oczekiwaniom klientów. Z pewnością oczekiwać możemy po firmach kurierskich dalszego poszerzania oferty, która pozwoli na zapewnienie klientom kompleksowych usług. W związku z tym dochodzić może do dalszej konsolidacji w branży kurierskiej. Przejęcia czy łączenie się firm ułatwia często stworzenie szerokiej i kompleksowej gamy usług w obrębie jednego podmiotu – mówi Piotr Sitarek, dyrektor generalny UPS Polska. Jednakże analitycy rynku KEP wskazują, że nie należy spodziewać się żadnych gwałtownych zmian, jakie miały miejsce przed wejściem Polski do UE. – Wszystkie znaczące zmiany własnościowe i konsolidacja firm miały już miejsce. W bieżącym roku firmy będą z pewnością nadal rozwijały swoje usługi zarówno pod względem specjalizacji dla konkretnych branż, jak również dla szerokiego grona odbiorców. Mogą pojawiać się nowe modele biznesowe w zakresie sprzedaży usług, które cieszą się powodzeniem w Europie Zachodniej czy Stanach Zjednoczonych. Mam na myśli miejsca, w których istnieje możliwość samodzielnego nadania przesyłki – mówi Arkadiusz Kawa, analityk rynku KEP z Katedry Logistyki i Transportu Akademii Ekonomicznej w Poznaniu.

Zdaniem PIOTRA SITARKA, dyrektora generalnego UPS, przejęcia czy łączenie się firm ułatwiają stworzenie szerokiej i kompleksowej gamy usług w obrębie jednego przedsiębiorstwa

Elastyczna oferta

Firmy globalne postrzegają rozwój usług często poprzez pryzmat przejęć kapitałowych, a wraz z nimi przejęć określonego segmentu klientów oraz wysoko nakładowych inwestycji. Inaczej wygląda sytuacja polskich spółek. W zasadzie na naszym rynku pozostały tylko dwie spółki z polskim kapitałem (nie licząc firm regionalnych albo lokalnych) – Opek i Siódemka. Co roku rynek KEP żyje spekulacjami, kto w końcu przejmie te spółki i jak sobie dalej poradzą z globalną konkurencją. A spółki te nie tylko radzą sobie świetnie z silną konkurencji, ale też odnotowują wyższe wzrosty od innych firm. – Oczywiście bardzo trudno jest konkurować z firmami globalnymi. Doświadczenie oraz potencjał finansowy są po stronie konkurencji. W tym roku położymy szczególny nacisk na zapewnienie swoim klientom odpowiedniej obsługi informatycznej. To powinno wpłynąć na jakość obsługi klienta i na wzrost ilości zrealizowanych przesyłek. W ubiegłym roku wzrost ten wyniósł 50 proc. w stosunku do roku 2005. Obsłużyliśmy 7,5 mln paczek. W tym roku zakładamy 40 proc. wzrost – mówi Marek Opiński, dyrektor generalny Opek. Druga polska firma – Siódemka – również zakłada szybki rozwój. – Myślę, że w wielu obszarach nie tylko nie ustępujemy globalnym firmom, lecz jesteśmy nawet o krok przed nimi. Głównie koncentrujemy się na przesyłkach i paczkach krajowych. W tym obszarze, skutecznie sobie radząc z walką o zaufanie klientów, często dostosowujemy ofertę bardziej elastycznie niż globalne firmy do potrzeb i oczekiwań rynku – twierdzi Krzysztof Pawłowski, wiceprezes zarządu firmy Siódemka.

USŁUGI POCZTOWE I KURIERSKIE Usługi ekspresowe odróżniają się od usług pocztowych tym, że sposób ich wykonywania i związane z nimi zobowiązania usługodawcy wobec klienta nadają im tak zwaną wartość dodaną, której nie posiadają usługi pocztowe (zwłaszcza powszechne). Najczęściej wymienianymi elementami tworzącymi tę wartość są: • wykonywanie usługi od drzwi do drzwi, czyli z odbiorem i doręczeniem przez kuriera, • tracking & tracing, czyli umożliwienie śledzenia przebiegu realizacji usługi za pośrednictwem różnych narzędzi, najczęściej jest to internet, • określony z góry termin doręczenia, który na dodatek bywa gwarantowany finansowo (money back guarantee).

Nowe potrzeby

Rozwój rynku wymaga od firm kurierskich dopasowania swoich ofert do zmieniających się potrzeb. Obsługa kolejnych branż oraz nowych segmentów klientów będzie wiązała się z koniecznością wykazywania się przez firmy kurierskie coraz większą elastycznością i jakością wykonywanych usług. – Wysoką jakością odznaczają się firmy, które oprócz terminowego doręczania przesyłek standardowych również potrafią zaoferować swoim klientom usługi o wartości dodanej, wykraczające poza standardową ofertę. System dystrybucji z doręczeniem na drugi dzień został już na rynku w większym lub mniejszym stopniu przez dużych graczy opanowany, co jako standardowa usługa nie może obecnie stanowić o ich przewadze konkurencyjnej – tłumaczy Tomasz Swat, dyrektor operacyjny DPD Masterlink. Najważniejszym elementem rywalizacji stanie się budowanie dobrych relacji z klientem i opieka nad nim przy serwisie posprzedażowym. – We współpracy z klientami prowadzimy bardzo otwarty dialog. Wspólnie opracowywane są rozwiązania najlepiej zaspokajające potrzeby danej firmy – dodaje Tomasz Swat.

Nietypowe przesyłki

TNT Express, podobnie jak inne firmy kurierskie, świadczy również usługi niestandardowe: tzw. Special Services. Są to krajowe i międzynarodowe usługi dostosowane do indywidualnych potrzeb klientów w zakresie transportu, logistyki i serwisu okołoprzewozowego. Special Services obejmują usługi ze zdefiniowanym terminem dostarczenia, spedycję lotniczą i drogową, czartery lotnicze, przewóz materiałów wymagających specjalnych warunków transportu (np. chłodniczych), transport towarów niebezpiecznych – zgodnie z przepisami ADR i DGR IATA czy przewóz żywych zwierząt. Dla najbardziej pilnych i wartościowych przesyłek oferowana jest indywidualna obsługa kurierska (On Board Courier), a towar jest powierzony konkretnemu kurierowi, który towarzyszy przesyłce na całej trasie.

SZERSZA PERSPEKTYWA


RYNEK Rynek usług kurierskich, tak jak rynek transportowy, nie zdołał obronić się przed konsolidacją. Poczta francuska przejęła firmę Masterlink, UPS firmę Stolica, DHL firmę Servisco. Większość przedstawicieli firm kurierskich uważa, iż ze względu na specyfikę i bardzo wysokie koszty uruchomienia działalności kurierskiej praktycznie nie ma możliwości wejścia na rynek nowego gracza wykonującego działalność na terenie całego kraju. Jest to możliwe tylko na rynkach lokalnych. Czynnikami ograniczającymi rozwój usług kurierskich w Polsce jest bardzo zły stan sieci drogowej, niestabilna sytuacja na rynkach paliw oraz brak pracowników. Pogłębianie się trudności na rynku pracy może zahamować rozwój branży oraz doprowadzić do wzrostu cen usług kurierskich.