Jeśli dojdzie do połączenia towarzystw emerytalnych Skarbiec - Emerytura i przejmującego - Aegon, powstanie piąty pod względem wartości aktywów podmiot (ponad 6 mld zł) i szósty pod względem liczby klientów (800 tys. osób). Zgodę na fuzję wydał już UOKiK. Potrzebna jest jeszcze aprobata Komisji Nadzoru Finansowego.
Zadecyduje nadzór
- Trwa analiza wniosku - informuje Katarzyna Biela z KNF.
W czerwcu 2006 r., po półrocznym rozpatrywaniu wniosku, KNF nie wydała zgody na połączenie Skarbca - Emerytury z PZU (największy polski ubezpieczyciel jako pierwszy próbował przejąć słabszego konkurenta). KNF stwierdziła, że nie godzi się na dalsze wzmacnianie PZU - jednego z liderów tego rynku.
- Oba towarzystwa powinny przekonać KNF, że fuzja będzie korzystna dla ich klientów - radzi Katarzyna Biela.
Niespłacona wierzytelność
Połączenie Skarbca i Aegonu może być trudne z powodu niespłaconych wierzytelności. Skarbiec jest winien niemałą kwotę Ryszardowi Jachowi, swojemu byłemu wiceprezesowi. Dług powstał na początku bieżącej dekady. A dziś z odsetkami przekracza 1,5 mln zł.
- Kierowany przeze mnie fundusz osiągał najlepsze wyniki w historii - mówi Ryszard Jach.
- Jednak nie godziłem się na sztuczne zawyżanie wartości jednostki rozrachunkowej Skarbca, gdyż takie działanie jest nielegalne i szkodliwe dla członków OFE. Za to zostałem zwolniony i pozbawiony wynagrodzenia - dodaje.
Ryszard Jach wniósł do sądu sprawę o zapłatę wynagrodzenia. Po siedmiu latach sporu, w październiku 2007 r., Sąd Okręgowy w Warszawie stanął po jego stronie i nakazał wypłatę wynagrodzenia z odsetkami. Skarbiec złożył jednak apelację.
Konsekwencje dla fuzji
Czy niespłacona wierzytelność może utrudnić fuzję Aegona i Skarbca?
Przedstawiciele Skarbca - Emerytury, jako towarzystwa przejmowanego, odmawiają komentarzy. Uważają, że decyzja należy do KNF, a podmiotem uprawnionym do zajęcia stanowiska w sprawie niespłaconej wierzytelności jest Aegon.
- Jest to postawa uzasadniona, gdyż spółka przejmująca przejmuje także długi spółki przejmowanej. Dla wierzyciela jest to dobra wiadomość, bo jego wierzytelność zostanie zabezpieczona nie tylko na majątku spółki dłużnej, ale także na majątku tej, którą przejmuje pierwszą - wskazuje mecenas Witold Jurcewicz, partner w kancelarii White & Case, powołując się na kodeks spółek handlowych.
Hubert Kostrzyński z Grupy Aegon wyraża przekonanie, że nie ma przeszkód dla połączenia towarzystw.
- Operacja będzie korzystna dla klientów obu firm. Po zrealizowaniu fuzji możliwe będzie obniżenie kosztów zarządzania połączonymi aktywami, a to oznacza niższe prowizje dla klientów - argumentuje.
Prawnicy twierdzą, że niespłacona wierzytelność nie jest przeszkodą w połączeniu towarzystw.
- Kodeks spółek handlowych nie przewiduje możliwości zablokowania lub opóźnienia procedury połączenia spółek wskutek działań wierzycieli - twierdzi Aleksander Gałek z poznańskiej kancelarii prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners.
- Nie znaczy to, że pozbawia wierzycieli ochrony - dodaje.
Mechanizmem ochrony ich interesów jest, jego zdaniem, zasada sukcesji generalnej, dzięki której wierzyciele mogą dochodzić należności od spółki przejmującej albo nowo zawiązanej. Gwarancją zaspokojenia ich roszczeń jest też obowiązek prowadzenia oddzielnego zarządu majątkami połączonych spółek. Wynika on z art. 495 par. 1 k.s.h., który wskazuje, że majątek połączonych towarzystw powinien być zarządzany przez spółkę przejmującą oddzielnie, aż do dnia zaspokojenia lub zabezpieczenia wierzycieli.
- W okresie prowadzenia oddzielnego zarządu wierzycielom przysługuje pierwszeństwo zaspokojenia z majątku pierwotnej dłużniczki, a także prawo do uzyskania zabezpieczenia ich roszczeń - zaznacza Aleksander Gałek.
Zabezpieczenie, a nie rezerwa
Hubert Kostrzyński z Aegonu wskazuje, że wierzytelność Skarbca - Emerytury jest wciąż przedmiotem sporu.
- Jeśli będzie taka potrzeba, utworzona zostanie rezerwa na spłatę wierzytelności - zapowiada.
Jednak prawnicy twierdzą, że rezerwa na spłatę należności to za mało.
- Wierzycielom łączących się towarzystw przysługuje prawo do realnych gwarancji zaspokojenia ich roszczeń - podkreśla Anna Bajerska, radca prawny, partner w kancelarii prawnej Chałas i Wspólnicy.
Dlatego, jej zdaniem, spółka przejmująca powinna zaproponować zabezpieczenie gwarantujące realną spłatę należności, np. złożenie określonych kwot do depozytu sądowego.
- Utworzenie rezerwy sprowadza się do operacji księgowych. Takie działanie nie spełnia wymaganego przez k.s.h. zabezpieczenia - zaznacza.
Również, zdaniem adwokata Radosława Potrzeszcza, utworzenie rezerwy na spłatę zobowiązania nie jest przesłanką kładącą kres obowiązkowi odrębnego zarządu majątkami połączonych towarzystw.
ZE STRONY BIZNESU
Ubiegłoroczny raport PricewaterhouseCoopers wycenił wartość rynku fuzji w krajach Europy Środkowej i Wschodniej na 163 mld dol. W Polsce odnotowano w 2006 roku 398 fuzji i przejęć, których wartość wyniosła 10,9 mld dol. W jedenastu krajach objętych badaniem przeprowadzono 2527 transakcji, czyli przeszło o jedną trzecią więcej niż w 2005 roku. Trzy największe transakcje to przejęcie przez Mittal firmy Arcelor za 35,9 mld dol.; zakup Sanpaolo Imi przez Intesa za 34,5 mld dol., oraz przejęcie BAA przez Grupo Ferrovial Consortium za 27,4 mld dol. Europa Środkowa i Wschodnia pod względem wartości transakcji M&A stanowi 12 proc. rynku.
Krzysztof Polak
krzysztof.polak@infor.pl
ikona lupy />
Fundusze emerytalne na koniec 2007 roku / DGP