Feliks Zedler

profesor Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu

Sędzia komisarz powołuje radę wierzycieli, gdy odpowiedni wniosek złożą co najmniej dwaj wierzyciele reprezentujący piątą część ogólnej sumy wierzytelności, które zostały uznane lub uprawdopodobnione. Składa się ona z trzech albo z pięciu członków. Oprócz nich powołuje się jednego (przy trzech członkach) lub dwóch (przy pięciu członkach) zastępców. O tym, kto wejdzie w skład rady wierzycieli, decyduje sędzia komisarz. Skład może jednak zostać zmieniony przez uchwałę zgromadzenia wierzycieli, jeżeli za wnioskiem o zmianę wypowiedzą się wierzyciele mający co najmniej połowę ogólnej sumy wierzytelności uprawdopodobnionej. Członków rady wierzycieli może odwołać także sędzia komisarz, jeżeli nie pełnią należycie swoich obowiązków. Członkowie rady pełnią swoje obowiązki osobiście albo przez swoje organy. Za zgodą sędziego komisarza mogą działać przez pełnomocników. Katalog uprawnień rady wierzycieli zawiera art. 205 prawa upadłościowego i naprawczego. Kontroluje ona czynności syndyka, nadzorcy sądowego i zarządcy oraz powinna służyć im pomocą. Bada również stan funduszy masy upadłości, udziela zezwolenia na wykonanie czynności, które mogą być realizowane tylko za zgodą rady wierzycieli. Zezwolenie wydawane jest w sprawach wyszczególnionych w art. 206 prawa upadłościowego i naprawczego. Potrzebne jest np. na dalsze prowadzenie przedsiębiorstwa przez syndyka, jeżeli ma być prowadzone dłużej niż trzy miesiące od dnia ogłoszenia upadłości, na odstąpienie od sprzedaży przedsiębiorstwa jako całości, na sprzedaż z wolnej ręki nieruchomości lub statku morskiego wpisanego do rejestru okrętowego. Zezwolenia rady wymaga też sprzedaż praw i wierzytelności, zaciąganie pożyczek i kredytów oraz obciążenie majątku upadłego ograniczonymi prawami rzeczowymi. Potrzebne jest również, aby mogła zostać wykonana umowa wzajemna, którą zawarł upadły, albo aby można było od takiej umowy odstąpić. Wszystkie te czynności będą mogły zostać wykonane bez zgody rady wierzycieli, gdyby należało je wykonać niezwłocznie w sprawach drobnych, których wartość nie przewyższa 10 tys. zł. Rada wierzycieli działa przez podejmowanie uchwał. Kontrolę syndyka, nadzorcy i zarządcy oraz badanie stanów funduszy masy rada wierzycieli może powierzyć jednemu ze swoich członków. Radę zwołuje syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca, zawiadamiając jej członków listem poleconym o terminie i miejscu posiedzenia. Wtedy posiedzeniu przewodniczy syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca, ale bez prawa głosu. Na takim posiedzeniu prawo głosu mają tylko członkowie rady wierzycieli. Natomiast posiedzenie rady w sprawie kontroli nadzorcy sądowego, zarządcy i syndyka oraz badania stanu funduszów masy upadłości może zwołać każdy z jej członków i wtedy posiedzeniu przewodniczy najstarszy wiekiem członek rady, chyba że pozostali członkowie postanowią inaczej. Radę wierzycieli może również zwołać i przewodniczyć na posiedzeniu sędzia komisarz. Nie przysługuje mu jednak prawo głosu na tym posiedzeniu. Każdy z członków rady wierzycieli odpowiada za szkodę, która wynika z nienależytego pełnienia obowiązków. Poszkodowany uchwałą rady wierzycieli może domagać się odszkodowania za wyrządzoną szkodę od osób, które głosowały za podjęciem uchwały. Z posiedzenia rady wierzycieli spisuje się protokół. Uchwały rady wierzycieli mogą być uchylone przez sędziego komisarza w ciągu trzech dni od otrzymania przez niego protokołu, gdyby były sprzeczne z prawem albo naruszały interesy wierzycieli lub dobre obyczaje.