Akcje, jak też wszelkie inne maklerskie instrumenty finansowe, mogą być przedmiotem darowizny lub dziedziczenia. Wówczas podlegają podatkowi od spadków i darowizn. W takim przypadku obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych, a powstaje on przy nabyciu w drodze darowizny - z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy - z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia. Gdy papiery wartościowe są dziedziczone, spadkobierca płaci od nich podatek na ogólnych zasadach.
Wartość nabytych akcji lub innych instrumentów finansowych przyjmuje się w wysokości ustalonej przez dom maklerski na dzień objęcia spadku, czyli według wartości portfela. Jeśli papiery wartościowe stanowią tylko część spadku lub darowizny, ich wartość sumuje się z wartością innych rzeczy. Gdy nabycie własności rzeczy i praw majątkowych od tej samej osoby następuje więcej niż jeden raz, do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych dolicza się wartość rzeczy i praw majątkowych nabytych od tej osoby lub po tej samej osobie w okresie pięciu lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie.
Trzeba jednak wiedzieć, że od 1 stycznia 2007 r. zwolnienie z powyższego podatku może dotyczyć nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych (w tym także instrumentów finansowych) przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę (a więc krewnych z I grupy podatkowej, z wyjątkiem połączonych relacją teść, teściowa - zięć, synowa), jeżeli w przypadku darowizny zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie miesiąca. Natomiast w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku. Zgłoszenia trzeba dokonać na specjalnym formularzu podatkowym.
Jeśli obdarowany lub spadkobierca nie dopełni tej formalności, utraci prawo do zwolnienia i będzie musiał zapłacić podatek od spadku lub darowizny na ogólnych zasadach.
MO