W czwartek Europejski Instytut Innowacji i Technologii (EIT) w Budapeszcie ogłosił start trzech pierwszych tzw. Wspólnot Wiedzy i Innowacji (WWI), które mają się zająć trzema dziedzinami: zrównoważoną energią, zmianami klimatycznymi oraz technologiami informatycznymi.

Polacy razem z partnerami z Karlsruhe, Grenoble, Barcelony, Sztokholmu, Eindhoven i Leuven będą zajmować się zrównoważoną energią.

W ramach utworzonego w naszym kraju węzła - CC Poland Plus (Colocation Centre Poland Plus) będą ze sobą współdziałać uczelnie, jednostki badawcze i firmy. Są to: Akademia Górniczo-Hutnicza, Politechnika Śląska, Uniwersytet Śląski, Uniwersytet Jagielloński, Politechnika Wrocławska, Główny Instytut Górnictwa (GIG), Instytut Chemicznej Przeróbki Węgla (IChPW), Tauron, ZAK Kędzierzyn, LOTOS oraz PGNiG.

Działalność polskiego węzła będzie koordynowana przez Akademię Górniczo-Hutniczą.

"Każde państwo przedstawiło problem, którym chce się szczególnie zająć. My zaproponowaliśmy +czyste technologie węglowe+, bo polska energetyka w 90 proc. jest oparta na węglu" - mówił w czwartek podczas konferencji prasowej rektor AGH prof. Antoni Tajduś. Z kolei Francuzi mają się zająć energetyką jądrową, Hiszpanie energią słoneczną i wiatrową.

Jak podkreślił prof. Tajduś, zaletą Wspólnoty Wiedzy i Innowacji jest to, że specjaliści z polskich uczelni, którzy będą chcieli zajmować się problematyką wybraną przez ośrodki w innych krajach mogą to zrobić, a co więcej będą mogli korzystać z wyników badań.

Pierwsze trzy WWI na "łatwy i szybki" start mają otrzymać 3 mln euro.

Działalność węzłów w poszczególnych krajach będzie finansowana w pierwszym okresie przede wszystkim ze środków UE, ale środki pochodzić będą także z budżetów państw oraz od partnerów przemysłowych.

Roczny budżet projektu realizowanego w ramach polskiego węzła ma wynosić ok. 120 mln euro.

"To istotna zmiana sposobu myślenia, przełamanie równoległego życia biznesu i nauki" - mówił o powstaniu węzła rektor UJ prof. Karol Musioł. Jak podkreślił, teraz polska nauka ma szansę na bardzo istotne wsparcia ze strony przemysłu, dzięki czemu możliwe będzie poszukiwanie zupełnie nowych rozwiązań technologicznych.

"Nowością dla nas jest to, że mamy partnerów przemysłowych, bo transfer od laboratorium do przemysłu nie tylko w Polsce, ale i w Europie jest najsłabszym punktem transferu technologii. Oni (przemysł - PAP) wiedzą, jak z dobrego pomysłu zrobić biznes, my nie musimy się tym zajmować, a oni nie muszą mieć pracowników, którzy zajmują się badaniami podstawowymi " - dodał rektor UJ.

"Nie ukrywamy, że mielibyśmy problemy, żeby w niedługim czasie pozyskać dostęp do czystych technologii węglowych. To, że utworzony zostanie węzeł i będziemy mieli bezpośredni dostęp do wyników badań, ułatwi nam i uprości działanie" - mówił prezes Turonu Polska Energia SA (jednego z partnerów projektu) Dariusz Lubera.

Docelowo przewiduje się, że powstanie od sześciu do ośmiu Wspólnot Wiedzy i Innowacji. W skład każdej WWI muszą wejść ośrodki akademickie, badawcze oraz przedsiębiorstwa z całej Europy (przynajmniej trzech partnerów), które wspólnie będą pracować nad poszczególnymi projektami badawczymi. Uniwersytety, które wejdą w skład WWI, będą mogły opatrywać znakiem Europejskiego Instytut Innowacji i Technologii (EIT) dyplomy i uprawnienia, jakie nadają swoim studentom.