Do produkcji rafineryjnej oraz petrochemicznej zużywa się ogromne ilości pary wodnej, a ta, jak wiadomo, jest wytwarzana w układzie kogeneracyjnym z jednoczesnym wytwarzaniem energii elektrycznej. Z tego powodu koncern już od dawna produkował energię elektryczną w elektrociepłowni gazowo-olejowej w Płocku, a także w swoich zagranicznych rafineriach w Możejkach i Litvinowie. Produkcja prądu nie jest więc dla PKN Orlen niczym nowym.

Ponieważ proces wytwarzania oparty na gazie jest koncernowi dobrze znany, Orlen zainwestował w kolejne takie rozwiązania, budując nowe bloki gazowo-parowe we Włocławku i w Płocku. Jest to technologia niskoemisyjna, gdyż elektrownia gazowa emituje o dwie trzecie mniej CO2 niż elektrownia węglowa przy wytwarzaniu takiej samej ilości energii elektrycznej. W 2018 r. PKN Orlen uruchomił w Płocku największy i najnowocześniejszy w Polsce niskoemisyjny blok energetyczny o mocy 608 MWe, spełniający standardy BAT (Best Available Technology), co oznacza, że w celu maksymalnej ochrony środowiska sięgnięto przy jego budowie po najlepsze dostępne technologie.

W stronę źródeł zeroemisyjnych

Zasilana gazem jednostka powstała na terenie płockiego zakładu rafineryjno-petrochemicznego i jest instalacją kogeneracyjną, co oznacza, że wytwarza prąd i ciepło w jednym procesie technologicznym. Część energii elektrycznej pobiera koncern, reszta płynie do krajowej sieci linią 400 kV. Wytwarzana para jest natomiast zużywana przez Orlen w procesach petrochemicznych oraz wykorzystywana przez lokalnych odbiorców. Blok produkuje ok. 4 TWh prądu rocznie, co stanowi 4,5 procent wytwarzanej w Polsce energii elektrycznej.

Wcześniej koncern zbudował podobny blok gazowo-parowy – we Włocławku. Elektrociepłownia o mocy 463 MWe dostarcza parę technologiczną i prąd do Anwilu, spółki chemicznej z Grupy Orlen, a jej nadwyżka trafia do krajowej sieci energetycznej.

Uruchomienie bloków w Płocku i Włocławku spowodowało, że Orlen znalazł się na czwartym miejscu wśród producentów energii elektrycznej w Polsce. Koncern inwestuje też w modernizację należącej do niego Elektrociepłowni Płock o mocy 345 MWe znajdującej się w pobliżu nowego bloku gazowo-parowego. Realizacja tego projektu zwiększy o 10 proc. moc elektrociepłowni oraz zmniejszy koszty eksploatacji dzięki wydłużeniu cyklu pracy pomiędzy remontami.. Spółka chce inwestować również w zeroemisyjne źródła energii. Poza morską farmą wiatrową o potencjalnej mocy do 1200 MWe, której lokalizacja planowana jest 22 km od lądu, na wysokości Łeby, w planach jest również eksperymentalna farma fotowoltaiczna we Włocławku o mocy ok. 3 MWe, która pozwoli firmie zdobyć doświadczenie w budowie kolejnych elektrowni słonecznych. Testy fotowoltaiki koncern prowadzi od dłuższego czasu, z tego m.in. powodu na dachach kilkunastu stacji paliw Orlen pojawiły się panele słoneczne.

Zaoferować wszystkie nośniki energii

PKN Orlen stawia również na inne rozwiązania wykorzystujące odnawialne źródła energii. Koncern podjął już decyzję o budowie instalacji oczyszczania wodoru do napędu samochodów i autobusów elektrycznych. To bezpieczne i przyjazne dla środowiska paliwo pozyskiwane jest m.in. z odnawialnych źródeł energii. Po oczyszczeniu wodór może być stosowany w pojazdach elektrycznych, stanowiąc w niedalekiej przyszłości alternatywę dla tradycyjnych paliw kopalnych i baterii litowo-jonowych, szczególnie w transporcie publicznym. Obecnie Grupa Orlen wytwarza ok. 45 ton wodoru na godzinę, większość zużywana jest na potrzeby procesów produkcyjnych.

Nowa instalacja wodorowa koncernu powstaje w zakładzie w Trzebini, należącym do spółki Orlen Południe, a rozpoczęcie produkcji paliwa na potrzeby transportu planowane jest na 2021 rok. Punkty ładowania dla pojazdów zasilanych wodorem Orlen posiada już na swoich niemieckich stacjach, a kolejne powstaną w Czechach. Działania te wpisują się w strategię spółki, która dąży do tego, by sprzedawać kierowcom wszystkie nośniki energii: benzynę, olej napędowy, wodór i energię elektryczną do samochodów. Temu ostatniemu służy program instalacji ładowarek samochodowych na polskich stacjach koncernu.

Działania na rzecz rozwoju zeroemisyjnego transportu prowadzone są też przez koncern we współpracy z innymi podmiotami. Wspólny projekt PKN Orlen i Pesy Bydgoszcz ma na celu opracowanie i przetestowanie kilku koncepcji pojazdu szynowego, wyposażonego w napęd oparty na wodorowych ogniwach paliwowych. Technologia ta będzie mogła zostać wykorzystana zarówno w lokomotywach towarowych, jak i pojazdach szynowych przeznaczonych do przewozu osób. Orlen będzie też współpracował z Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią na rzecz rozwoju zeroemisyjnego transportu publicznego opartego na wodorze, a także z Gminą Miasto Płock w celu stworzenia w mieście infrastruktury tankowania wodoru, przeznaczonej dla pojazdów komunikacji miejskiej oraz służb publicznych.