Subskrybuj nas na Youtube
Zapisz się na newsletter
Państwo zarezerwowało na ten cel setki milionów złotych, by raz na zawsze rozwiązać problem blokowanych inwestycji i krzywdzących wycen. Zmiana ta jest bezpośrednią odpowiedzią na dramatyczne wydarzenia, które wstrzymały jedną z kluczowych budów w kraju.
Katastrofa w Łodzi zatrzymała tunel i zmusiła rząd do zmiany prawa
Aby zrozumieć, dlaczego nowe przepisy są tak przełomowe, musimy cofnąć się do września 2024 roku. To właśnie wtedy doszło do katastrofy budowlanej przy Al. 1 Maja w Łodzi, gdzie podczas drążenia tunelu średnicowego zawaliła się część kamienicy. Setki osób straciły dorobek życia w kilka chwil, a inwestycja, która miała być komunikacyjnym kręgosłupem regionu, utknęła w martwym punkcie na kilkanaście miesięcy. Mieszkańcy zostali przeniesieni do hoteli i lokali zastępczych, żyjąc w niepewności co do swojej przyszłości i wartości odszkodowań, jakie mogliby otrzymać za swoje stare, często zniszczone mienie.
Nowelizacja Ustawy o transporcie kolejowym, która zacznie obowiązywać od 23 stycznia, ma za zadanie przeciąć ten węzeł gordyjski. Choć impuls do zmian dała sytuacja w Łodzi, to przepisy mają charakter systemowy i mogą być stosowane przy podobnych inwestycjach kolejowych w całej Polsce.
Odszkodowania dla właścicieli mieszkań: kto dostanie i za co?
Najważniejszym punktem nowych przepisów jest odejście od dotychczasowych, często krzywdzących wycen opartych na stanie technicznym budynku. Do tej pory właściciele lokali w starych kamienicach otrzymywali odszkodowania pomniejszone o stopień zużycia nieruchomości, co przy stuletnich budynkach oznaczało wypłaty stanowiące ułamek ceny rynkowej nowego mieszkania. Teraz sytuacja się odwraca:
- odszkodowania będą wypłacane według tzw. wartości odtworzeniowej,
- kwota nie będzie pomniejszana o stopień zużycia budynku,
- właściciele otrzymają 100 proc. wartości, która pozwoli im na zakup nowego lokalu w podobnej lokalizacji.
W praktyce oznacza to, że za mieszkanie w zniszczonej, wiekowej kamienicy można otrzymać tyle samo, ile kosztuje nowoczesny apartament. Eksperci i politycy wskazują, że w dużych miastach stawki te mogą oscylować w granicach 12 tysięcy złotych za każdy metr kwadratowy zajmowanej powierzchni.
500 mln zł na wykupy i odszkodowania. Państwo gwarantuje wypłaty mieszkańcom
Rząd podszedł do sprawy bardzo poważnie, zabezpieczając w budżecie państwa kwotę 500 milionów złotych na same wykupy i odszkodowania w rejonie łódzkiej inwestycji. Jeśli te środki okażą się niewystarczające, ustawa przewiduje możliwość ich zwiększenia w kolejnym roku budżetowym. To sygnał dla mieszkańców, że nie muszą obawiać się o wypłacalność państwa. Co więcej, nowe prawo ma umożliwić wznowienie prac podziemnych tarcz drążących tunele, które od miesięcy tkwią pod ziemią, generując ogromne koszty przestojowe.
Nowa ustawa tunelowa kończy prawny chaos przy tunelach i wyburzeniach
Ustawa tunelowa jest nazywana przez specjalistów aktem, który „uprzątnął cały bałagan prawny” narastający latami przy wielkich projektach podziemnych. Wcześniej brakowało jasnych procedur dotyczących czasowego przesiedlenia mieszkańców oraz zasad przejmowania budynków, których stabilność została naruszona przez maszyny TBM (tarcze drążące). Od 23 stycznia każda ze stron – zarówno inwestor, wykonawca, jak i właściciel mieszkania – będzie miała jasną ścieżkę postępowania.
