Prowadzone kontrole skupiają się głównie na podatnikach o obrotach powyżej 1 mld zł oraz generujących straty. Transakcje między podmiotami powiązanymi, przy których, zdaniem MF, nadużycia zdarzają się najczęściej, to: udostępnianie wartości niematerialnych, usługi doradcze, transakcje finansowe czy restrukturyzacje działalności w grupie.

Kluczowym powodem wzrostu zainteresowania problematyką cen transferowych są nadchodzące istotne zmiany w przepisach w tym zakresie. Internacjonalizacja biznesu i wzrost liczby operacji gospodarczych przeprowadzanych pomiędzy podmiotami powiązanymi z siedzibami w różnych krajach spowodowały konieczność zmiany podejścia do obowiązku dokumentowania takich transakcji oraz ich ujednolicenia na poziomie ponadnarodowym.

OECD w ramach projektu BEPS wypracowało wspólne zasady służące uszczelnieniu systemów podatkowych państw – członków OECD oraz zapobieganiu zjawisku przerzucania dochodów przez podmioty powiązane.

Nowelizacja polskich przepisów w tym zakresie w pełni realizuje cel OECD, a zmiany są na tyle duże, istotne i skomplikowane, że w praktyce zmieniają znaczenie dokumentacji cen transferowych.

Lokalna i grupowa dokumentacja cen transferowych

Mimo że nowe przepisy zwolnią z obowiązku sporządzania dokumentacji cen transferowych podatników, których przychody/koszty w poprzednim roku podatkowym nie przekroczyły 2 mln euro znacznie rozszerzony będzie zakres dokumentacji dla pozostałych podmiotów. Dotychczas jednostopniowa dokumentacja, od stycznia będzie składała się z dwóch elementów – Local i Master file. W ramach dokumentacji krajowej (Local file) podatnicy będą przedstawiać bardziej szczegółowy opis działalności oraz informacji finansowych, w tym uzasadnienia wyboru zastosowanej metody, algorytmu kalkulacji ceny oraz szczegółowych kalkulacji i danych ze sprawozdań finansowych. Natomiast dokumentacja grupowa (Master file), do której sporządzenia zobligowane będą większe podmioty, w praktyce głównie spółki centralne grup kapitałowych, będzie zawierała informacje o globalnych operacjach dokonywanych w grupie. W ramach dokumentacji grupowej podatnicy będą przedstawiać politykę cen transferowych stosowaną w grupie, informacje o posiadanych, tworzonych i wykorzystywanych w działalności istotnych wartościach niematerialnych czy ewentualnych restrukturyzacjach podmiotów funkcjonujących w grupie.

Analiza porównawcza – nowy obowiązkowy element dokumentacji

Nowelizacja wprowadza także zupełnie nowe obowiązki dla podatników. Jednym z nich jest konieczność udowodnienia przez podatników rynkowości stosowanych cen w transakcjach z podmiotami powiązanymi. Dotychczas nieobowiązkowa analiza danych porównawczych (benchmarking study) od 1 stycznia 2017 r. będzie obligatoryjnym elementem dokumentacji krajowej w przypadku podatników, których przychody lub koszty przekroczą w roku poprzedzającym rok podatkowy równowartość 10 000 000 euro. Prawidłowo sporządzona analiza porównawcza (przy wykorzystaniu wewnętrznych danych podatników lub danych z zewnętrznych baz) będzie narzędziem obrony dla podatnika jako kluczowy dowód w potencjalnym sporze z administracją podatkową.

Oświadczenie o sporządzeniu kompletnej dokumentacji

Innym nowym obowiązkiem jest wymóg złożenia organom podatkowym oświadczenia o sporządzeniu kompletnej dokumentacji cen transferowych do dnia, w którym upływa termin złożenia zeznania podatkowego. W praktyce będzie oznaczało to konieczność sprawniejszego zarządzania procesem sporządzania dokumentacji, tak aby była ona gotowa w ciągu 3 miesięcy po zakończeniu roku podatkowego.

Formularz podatkowy CIT-TP

Nowelizacja wprowadza także nowy formularz podatkowy CIT-TP, do którego złożenia zobowiązani będą podatnicy, których przychody lub koszty przekroczą w roku poprzedzającym rok podatkowy równowartość 10 000 000 euro. Formularz CIT-TP ma stanowić dla organów podatkowych narzędzie do typowania podmiotów do kontroli. W ramach CIT-TP podatnicy będą przekazywać wiele szczegółowych informacji, co wiąże się ze zwiększonym wysiłkiem administracyjnym oraz koniecznością znajomości specjalistycznych pojęć z zakresu cen transferowych.

Magdalena Marciniak

 doradca podatkowy, szef Zespołu Cen Transferowych w MDDP

Karolina Stupak

 doświadczony konsultant w Zespole Cen Transferowych MDDP

PARTNER