W Polsce może funkcjonować instytucja prawna, jaką jest Europejskie Ugrupowanie Współpracy Terytorialnej (EUWT). Jest to ponadnarodowe ugrupowanie mające osobowość prawną, którego zadaniem jest wspieranie i ułatwianie współpracy terytorialnej w Unii Europejskiej. Ugrupowanie takie może działać na podstawie przepisów ustawy z 7 listopada 2008 r. o Europejskim Ugrupowaniu Współpracy Terytorialnej (Dz.U. nr 218, poz. 1390).

Członkami tych ugrupowań mogą być głównie samorządy terytorialne, ale także państwa członkowskie oraz inne podmioty publiczne, np.: uniwersytety i szkoły wyższe, państwowe i samorządowe instytucje kultury, publiczne muzea, placówki naukowe itp. W ramach EUWT polskie samorządy, wraz z partnerami innych państw UE, mogą realizować wspólne przedsięwzięcia o charakterze ponadnarodowym, korzystając z unijnych środków finansowych. Istotą tych ugrupowań nie jest prowadzenie działalności gospodarczej, ale ułatwienie współpracy terytorialnej między ich członkami.

Decyzję o przystąpieniu Polski do EUWT podejmuje Rada Ministrów w formie uchwały, w przypadku członkostwa samorządu terytorialnego – jest to uchwała organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego. O uczestnictwie w ugrupowaniu samorządu terytorialnego lub podmiotu publicznego decyduje minister spraw zagranicznych.

Konieczna zgoda

Uchwała o przystąpieniu do ugrupowania jednostki samorządu terytorialnego oraz decyzja o przystąpieniu do ugrupowania podmiotu prawa publicznego wchodzą w życie po uzyskaniu odpowiedniej zgody. Na przystąpienie do ugrupowania jednostki samorządu terytorialnego lub podmiotu prawa publicznego zgodę wyraża, w drodze decyzji, minister spraw zagranicznych w uzgodnieniu z ministrem spraw wewnętrznych, ministrem finansów oraz ministrem właściwym do spraw rozwoju regionalnego, w terminie trzech miesięcy od dnia otrzymania uchwały lub decyzji w sprawie przystąpienia do europejskiego ugrupowania współpracy terytorialnej. W przypadku przesłania wraz z uchwałą lub decyzją, o których mowa, dokumentów sporządzonych w języku obcym załącza się ich poświadczone tłumaczenie na język polski.