HALINA KWIATKOWSKA,

radca prawny, partner w Kancelarii Prawnej Chałas i Wspólnicy

● Wielu przedsiębiorców ma problemy finansowe i nie płaci na czas swoim kontrahentom za dostarczone towary czy usługi. A niektórzy kontrahenci w takich przypadkach zwracają się o pomoc do prywatnych firm windykacyjnych oferujących usługi w zakresie egzekucji zobowiązań. Jakie kompetencje mają takie firmy windykacyjne?

– Możliwości działania prywatnej firmy windykacyjnej są ograniczone w istocie do starań o polubowne zakończenie sporu i dobrowolną spłatę zobowiązania przez przedsiębiorcę dłużnika. W przypadku zajęcia przez prywatnych egzekutorów przedmiotów należących do dłużnika, będzie ono kwalifikowane w taki sam sposób jak każdy inny przypadek bezprawnego zaboru mienia, umożliwiając skierowanie przeciwko dokonującemu go podmiotowi zarzutów karnych.

Poza odpowiedzialnością na podstawie art. 278 par. 1 kodeksu karnego (k.k.) z tytułu zaboru w celu przywłaszczenia cudzej rzeczy ruchomej, w grę może wchodzić także odpowiedzialność za oszustwo z art. 286 k.k. Prywatny windykator nie może bowiem np. przesyłać dłużnikowi pism zawierających informacje o możliwości stosowania przez tego windykatora egzekucji terenowej w miejscu zamieszkania oraz pracy dłużnika. Takie postępowanie stanowi celowe wprowadzenie dłużnika w błąd.

● Jakie mogą być następstwa zajęcia majątku przedsiębiorcy dłużnika przez prywatną firmę windykacyjną i uzależnienie jego zwrotu od uregulowania zaległego zobowiązania?

– Za bezprawne zajęcie majątku przedsiębiorcy dłużnika firma windykacyjna ponosi odpowiedzialność. Warunkiem takiej odpowiedzialności jest działanie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, co w przypadku prywatnej egzekucji właściwie zawsze będzie miało miejsce, gdyż firmy windykacyjne działają na zasadach rynkowych, a więc w celu osiągnięcia zysku z prowadzonej działalności.

Występek z art. 286 par. 1 k.k. zagrożony jest karą pozbawienia wolności od sześciu miesięcy do ośmiu lat. Tej samej karze podlega ten, kto żąda korzyści majątkowej w zamian za zwrot bezprawnie zabranej rzeczy.