Wspieranie odnawialnych źródeł energii elektrycznej zostało uznane w Dyrektywie 2001/77/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wspierania produkcji na rynku wewnętrznym energii elektrycznej wytwarzanej ze źródeł odnawialnych (OZE) za sprawę priorytetową, uzasadnioną potrzebą lepszego zabezpieczenia i zróżnicowania dostaw energii, ochrony środowiska.

Świadectwa pochodzenia

W polskim ustawodawstwie przyjęto system wsparcia produkcji energii z OZE oparty na handlu zielonymi certyfikatami (świadectwami pochodzenia energii), a właściwie prawami majątkowymi wynikającymi ze świadectw pochodzenia energii. System jest oparty na dwóch założeniach: świadectwa pochodzenia mogą być zbywane, a określone podmioty mają obowiązek ich nabywania celem przedłożenia odpowiedniemu organowi państwa do umorzenia.

Najważniejszym jednak instrumentem mającym na celu wsparcie wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych jest stworzenie rynku zbytu tej energii poprzez nałożenie obowiązku zakupu zarówno takiej energii, pod rygorem nałożenia kary nawet do 15 proc. przychodu ukaranego przedsiębiorcy, jak i nabywania świadectw pochodzenia (pod rygorem zapłaty opłaty zastępczej oraz wspomnianej wyżej kary).

Możliwy jest handel prawami majątkowymi ze świadectw pochodzenia, które to prawa są towarem giełdowym w rozumieniu ustawy o giełdach towarowych. Handel ten może być oderwany od handlu samą energią z OZE. Zakres podmiotów zobowiązanych do nabycia energii z OZE różni się od zakresu podmiotów zobowiązanych do przedstawienia prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki świadectw pochodzenia energii do umorzenia. Możliwa jest zatem sytuacja, iż przedsiębiorstwo energetyczne będzie zobowiązane do nabycia tylko świadectw pochodzenia, natomiast nie będzie miało obowiązku zakupu energii. W takim modelu wsparcia produkcji energii z OZE odnawialne źródło energii generuje dwa rodzaje przychodów: ze sprzedaży samej energii, jak również ze sprzedaży praw majątkowych ze świadectwa pochodzenia energii.