Faktoring jest rodzajem działalności finansowej, polegającej na wykupieniu nieprzeterminowanych wierzytelności przedsiębiorców z tytułu świadczonych usług czy też dostarczanych towarów. Inaczej mówiąc faktoring jest rodzajem pośrednictwa, charakteryzującym się skupowaniem cudzych długów za odpowiednim wynagrodzeniem.

W praktyce firma faktoringowa (faktor), na podstawie zawartej z przedsiębiorcą umowy, finansuje bezsporne i niewymagalne wierzytelności, egzekwuje należności, przejmuje również ryzyko wypłacalności odbiorcy.

Często obecnie stosowanym w obrocie gospodarczym modelem faktoringu jest tzw. faktoring pełny, w którym faktor przejmuje na siebie całkowite ryzyko związane z daną wierzytelnością (m.in. w zakresie wypłacalności dłużnika). W faktoringu niepełnym, w razie niewypłacalności dłużnika, faktor zwraca otrzymane wynagrodzenie i sam dochodzi swojej wierzytelności.

Warunki zawarcia umowy

Umowa faktoringu nie jest w zasadzie zdefiniowana w polskim prawie. W obrocie handlowym funkcjonuje konwencja o faktoringu międzynarodowym, która mówi, że do zawarcia takiej umowy nie jest wymagana żadna forma szczególna, np. aktu notarialnego. Wystarczy zwykła forma pisemna. Stosunkowo prostym sposobem skontaktowania się z faktorem jest wypełnienie odpowiedniego formularza na stronie internetowej danej firmy.

Po rozparzeniu naszego zapytania firma ta zwykle zwraca się do nas o przekazanie jej niezbędnej dokumentacji, np. umowy spółki, NIP, REGON, bilansu, rachunku zysków i strat za ostatni rok obrotowy, danych dotyczących dotychczasowej windykacji oraz posiadanej dokumentacji dotyczącej zobowiązań naszych kontrahentów.

Korzyści z faktoringu

Faktoring może okazać się przydatny zwłaszcza rozwijającym się małym i średnim przedsiębiorcom niemającym szans na uzyskanie kredytu czy też firmom o generalnie dobrej kondycji finansowej, lecz borykających się z brakiem bieżącej płynności finansowej.

Plusem tego typu umów jest finansowanie bieżącej działalności firmy przy wydłużonym (np. 90, 120 dni) terminie płatności czy też opóźnianiu się kontrahentów z regulowaniem należności wobec nas.

Korzystna dla przedsiębiorcy umowa faktoringu nie powinna zobowiązywać go do dostarczania szczegółowych danych jego dłużników, gdyż w praktyce może okazać się to bardzo utrudnione, np. w sytuacji braku współdziałania naszych kontrahentów na tej płaszczyźnie. Oczywiście z tytułu finansowania przedsiębiorcy faktor otrzymuje odpowiednie wynagrodzenie w postaci określonej prowizji bądź odsetek od należności (określanych często według stawki WIBOR).

Opłaty za faktoring

Często kwota danej faktury jest pomniejszana o odsetki naliczane wg redyskonta weksli NBP, marżę faktoringową w określonej wysokości, np. 0,1 do 0,15 proc. kwoty nabywanej przez faktora wierzytelności za każdy tydzień finansowania.

Ważne jest, aby zawrzeć taką umowę faktoringu, w której nie jesteśmy zobowiązani do ponoszenia kosztów jeszcze przed zawarciem umowy faktoringowej (np. marży, opłaty wstępnej etc.) Istotne jest także, aby całość kosztów należnych faktorowi nie przekraczała ok. 15 proc. przysługujących nam wierzytelności.

Dobrze jest wynegocjować także postanowienie umowne, iż faktor będzie zmniejszał wysokość prowizji odpowiednio do szybkości spłacania zobowiązań przez naszych kontrahentów. Istotne z punktu widzenia naszych przyszłych relacji z kontrahentami jest takie ukształtowanie umowy, aby faktor powiadomił nas wcześniej, iż zamierza windykować niespłacone należności. Czasami polubowne załatwienie sporu może uchronić nas od straty ważnego kontrahenta, borykającego się z przejściowym problemem płatniczym.

Od strony podatkowej faktoring traktowany jest tak samo, jak sprzedaż wierzytelności. Podlega on opodatkowaniu 22-proc. stawką VAT.

Zabezpieczeniem umowy faktoringu jest najczęściej podpisanie weksla in blanco, cesja wierzytelności z rachunku dostawcy towarów i usług czy też poręczenie dostawcy.