Na świecie, a od niedawna również w Polsce, powstają systemy arbitrażu w sprawie domen internetowych.

Do typowych naruszeń w internecie należy bezprawne rejestrowanie nazw domen internetowych. Przykładowo chodzi o sytuację, gdy zarejestrowana domena, zawierając cudzy znak towarowy, firmę lub skrót firmy, stanowi mylny domyślny adres internetowy innego podmiotu gospodarczego

Od czterech lat działa przy Polskiej Izbie Informatyki i Telekomunikacji w Warszawie (PIIT) Sąd Polubowny ds. Domen Internetowych, który jest sądem polubownym w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania cywilnego. Sąd ten został powołany, aby ułatwić, przyspieszyć i odformalizować dochodzenie praw związanych z bezprawną rejestracją nazw domen internetowych.

Zasady postępowania arbitrażowego reguluje Regulamin Sądu Polubownego ds. Domen Internetowych przy PIIT (obecnie tekst jednolity z 30 marca 2006 r., dalej jako Regulamin). Na mocy Regulaminu, przed PIIT mogą być rozstrzygane spory o nazwy krajowych domen internetowych [.pl] między stronami, z których co najmniej jedna ma siedzibę lub miejsce zamieszkania na terenie Polski. Niezbędnym warunkiem przeprowadzenia postępowania arbitrażowego jest podpisanie przez obie strony klauzuli arbitrażowej.

Rozstrzyganie sporów o domeny podlega prawu polskiemu. Postępowanie arbitrażowe prowadzi arbiter wybrany przez strony z listy prowadzonej przez PIIT lub spoza niej. Na zgodny wniosek stron PIIT może orzekać w składzie trzech arbitrów. Celem postępowania arbitrażowego jest stwierdzenie na żądanie powoda, iż w wyniku rejestracji nazwy domeny internetowej pozwany naruszył prawa powoda. Postępowanie arbitrażowe może przy tym poprzedzać mediacja między stronami, która wymaga zgody abonenta nazwy domeny, a jej celem jest rozwiązanie zaistniałego sporu na drodze ugody. Mimo braku konsensusu na tym etapie, strony mogą również po wszczęciu postępowania arbitrażowego zawrzeć ugodę przed arbitrem, skutkującą umorzeniem postępowania.

Postępowanie arbitrażowe w sprawie domen internetowych cechuje mniejszy rygoryzm i krótkie terminy procesowe w porównaniu z ogólną procedurą przewidzianą dla spraw cywilnych. Główną zaletą tego sposobu rozstrzygnięcia sporu jest wyjątkowo krótki - w porównaniu z postępowaniem sądowym - czas prowadzenia postępowania. Zgodnie z zapisem Regulaminu arbiter wydaje wyrok ok. 30 dni od przyjęcia danej sprawy

Magdalena Kulikowska

rzecznik patentowy, Kancelaria Prawna GLN