Specjalizacja usług transportowych dla wybranych branż wymaga wdrożenia określonych rozwiązań w zakresie pojazdów, IT czy infrastruktury, co pozwala na działalność w niszowym segmencie rynku. W związku z tym tylko ograniczona grupa firm transportowych i operatorów logistycznych może pozwolić sobie obecnie na taki kierunek rozwoju. Jeśli jednak stać ją na to w tych trudnych czasach, to w przyszłości będzie czerpać realne korzyści z wypracowanej specjalizacji. Odbiorcy usług logistycznych nadal cenią sobie firmy, które potrafią zagwarantować pełną ofertę w całym łańcuchu dostaw niezależnie od uwarunkowań gospodarczych.

– Rozwiązania dedykowane pozwalają pozyskiwać klientów i utrzymywać ich w dłuższym czasie, gdyż klient zadowolony z zakresu i poziomu realizacji specjalnie stworzonego dla niego rozwiązania niechętnie zmieni jego dostawcę. Poza tym warto pamiętać, iż każda nisza dzięki swojej specyfice stwarza możliwości dla firm umiejących z tej specyfiki skorzystać i na niej zarobić – mówi Piotr Iwaniuk, prezes zarządu DHL Global Forwarding.

Usługi dedykowane

Dążenie przedsiębiorstw do obniżania wydatków w dobie kryzysu i coraz powszechniejsza tendencja do ścisłej koncentracji na działalności podstawowej sprawiają, że funkcje transportowe i logistyczne powierzane są firmom dedykującym swoje usługi konkretnej branży.

– Firmy, które produkują towary wymagające specyficznego frachtu, muszą je przewozić niezależnie od warunków gospodarczych, a potrzeba tworzy rozwiązanie. Dobrym przykładem jest branża farmaceutyczna, gdzie towary można przewozić w sposób zupełnie tradycyjny, jak i stosować rozwiązania specjalistyczne, takie jak transport w temperaturze kontrolowanej, np. materiałów biotechnologicznych, szczepionek itp. – tłumaczy Piotr Iwaniuk.

Jak podkreślają logistycy, w dzisiejszym środowisku biznesowym klienci oczekują czegoś więcej niż wyłącznie wysokiej jakości i w dobrej cenie usługi standardowej. Właśnie teraz, w czasach spowolnienia gospodarczego, wzrasta znaczenie wyspecjalizowanych usług oraz tworzenie dedykowanych rozwiązań szytych na miarę.

– Operatorzy logistyczni ze zróżnicowanym portfelem klientów z wielu branż słabiej odczuwają negatywne skutki załamania w konkretnej branży. Taka strategia pomaga budować przewagę konkurencyjną operatorowi logistycznemu i jego klientom – mówi Monika Pachniak-Radzińska, dyrektor rozwoju rynku Schenker.

Wyższe marże

Poznanie specyficznych wymagań klientów z danej branży i dostosowanie obsługi do ich potrzeb umożliwia zaoferowanie sprawdzonego już produktu (serwisu) także innym firmom z tego sektora. Daje to przewagę konkurencyjną w określonym sektorze gospodarczym, jak np. odzieżowym, winiarskim, kosmetycznym.

– Mamy wyspecjalizowane serwisy dla odzieży, paliw, przemysłu samochodowego czy też dla zarządzania i przechowywania informacji. Ten trend na rynku jest oczywisty i bardzo widoczny – mówi Ryszard Warzocha, dyrektor zarządzający CEE, Wincanton.

Specjalizacja i koncentracja na danym kliencie pozwala uzyskać wyższy poziom obsługi i zazwyczaj niższe koszty jednostkowe, a co za tym idzie – atrakcyjne, zazwyczaj wyższe marże od usług standardowych.

– Sądzę, że w długiej perspektywie wielcy operatorzy, posiadający specjalizowane działy, są w stanie uzyskać zarówno efekt synergii, pochodzący z oferowania ogólnego serwisu, jak i efekt wysokiej zyskowności z wyspecjalizowanej działalności – dodaje Ryszard Warzocha.

SKUTKI KRYZYSU W BRANŻY TSL

Firmy transportowe z powodu kłopotów z płynnością finansową opóźniają płatności za paliwo – 17 proc. firm opóźnia opłaty o ponad 120 dni (rok temu mimo wysokich cen paliwa było to tylko 3,4 proc.)

● spadek w przewozach w zależności od segmentu rynku wynosi średnio 30–40 proc. (we wszystkich rodzajach transportu: morskim, lądowym, kontenerowym, transportu intermodalnego)

● w styczniu 2009 r. tylko zamówienia na usługi PKP Cargo spadły o 37 proc. w relacji do stycznia 2008 r.

CZYNNIKI DECYDUJĄCE O MOŻLIWOŚCIACH SPECJALIZACJI

● umiejętność dostosowania swoich kompetencji do wymagań klientów

● zapewnienie kompleksowości obsługi w całym łańcuchu dostaw (odpowiedni sprzęt, infrastruktura, środki transportu, zaplecze informatyczne)

● możliwość funkcjonowania w przypadku zmniejszonej liczby zamówień

OPINIA

prof. HALINA BRDULAK

Szkoła Główna Handlowa

Rynek zdywersyfikował się mocniej niż dotychczas, do czego w dużym stopniu przyczyniła się pogarszająca się sytuacja gospodarcza. Strategia, jaką przyjmą firmy, w tym czasie będzie decydowała o ich potencjale i rozwoju w przyszłości. Konieczne jest zarówno odchudzanie oferowanych produktów, ale trzeba pamiętać o utrzymaniu kompetencji specjalistycznych. To determinuje zachowania firm na rynku, w zależności od tego, jaki wcześniej model działania przyjął operator logistyczny (uniwersalny czy bardziej specjalistyczny), na jakim rynku działa (lokalny, regionalny, globalny), jakie jest portfolio klientów (instytucjonalni czy indywidualni), branże o wysokiej czy niskiej podatności na wahania koniunktury gospodarczej.